alternatieve geneeswijzen: een luxe artikel?Met het plan van de regering om CAM-artsen te belasten met meer btw wordt er een volgende stap gezet in het verstevigen van de reguliere positie in de gezondheidszorg. De Tweede Kamer beschouwt de beoefening van alternatieve geneeswijzen als een luxe artikel.

 

CAM-artsen
Artsen die alternatieve geneeswijzen toepassen moeten per 1 januari 2013 meer BTW gaan afdragen dan hun reguliere collega's. De Tweede Kamer heeft in het Lente-akkoord besloten dat alternatieve geneeswijzen een luxe artikel is. We hebben het hier over volledig en officieel opgeleide artsen die opgenomen zijn in het BIG-register. Dit register onderscheidt geen soorten arts. Er zijn nogal wat artsen die gecombineerd werken, dus regulier èn alternatief geïntegreerd toepassen in hun praktijk, waarmee ze een breder aanbod aan hun patiënten bieden dan hun reguliere collega's. Zij zullen de alternatieve behandelingen apart moeten gaan administreren en dat brengt vanzelfsprekend extra kosten met zich mee. Er zijn ook artsen die uitsluitend alternatief werken, bv. homeopathen, naturopathen, acupuncturisten, manueel therapeuten, etc. Men noemt beide groepen complementair werkende artsen. CAM staat overigens voor Complementary and Alternative Medicine.

KNMG als CAM-belangenbehartiger
De landelijke artsenfederatie KNMG staat voor Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der Geneeskunst. Zij behartigt de belangen van deze beroepsgroep, inclusief de CAM-artsen. Deze beroepsvereniging zorgt voor de kwaliteit van de medische beroepsbeoefening. Een probleem is dat onder de leden van de KNMG de meningen verdeeld zijn. Naast de beoefenaars, sympathisanten en gedogers is er ook een kleine, maar wel actieve groep bestrijders van CAM-geneeskunde. Hierdoor wordt de belangenbehartiging van CAM-artsen door de KNMG bemoeilijkt en komt de reguliere stem veel duidelijker terecht bij de politiek dan het geluid van de CAM-collega's.

de medische controverse
De controverse tussen regulier en alternatief/complementair kan je terugbrengen tot twee verschillen in visie van artsen op hun vak. CAM-artsen staan te boek als kritische artsen. Ze maken zich zorgen over de giftigheid en bijwerkingen van veel medicijnen, die een belangrijke oorzaak vormen van sterfte en ziekenhuisopnamen. En een medische vuistregel is dat je geen schade berokkent.

Het tweede probleem is dat de reguliere geneeskunde tekortschiet bij veel chronische aandoeningen en een aantal artsen op zoek is gegaan naar andere benaderingen. Maatschappelijke ontwikkelingen hebben gezorgd voor een grotere toegang tot informatie over gezondheid en ziekte. Dat heeft er ook toe geleid dat mensen zelf op zoek gaan naar alternatieven. CAM-artsen werken in feite even zorgvuldig als hun tegenstanders. Ze hebben altijd een regulier oog open en passen uitsluitend behandelingen toe die bewezen effectief zijn.

wetenschappelijk bewijs
Regulier heeft een imago opgebouwd van een wetenschappelijk bewezen geneeskunde en alternatief wordt vaak te kijk gezet als niet bewezen werkzaam. Maar kloppen deze beelden ook met de werkelijkheid? Neen, dus.
In de reguliere geneeskunde worden behandelingen verricht die niet bewezen werkzaam zijn dan wel in de praktijk gewoon niet werken of zelfs schade toebrengen (iatrogene effecten). Het lastige is dat artsen die hameren op wetenschappelijk bewijs, de theorie kennelijk belangrijker vinden dan de ervaringen in de praktijk. Dit leidt tot een blikvernauwing en vooringenomenheid ten aanzien van resultaten in de praktijk. Met name in de huisartspraktijk kunnen artsen ervaren dat reguliere behandelingen niet het gewenste resultaat geven. Dan hebben ze de keus om de patiënt naar huis te sturen, door te sturen, of iets anders te proberen. Het blijkt dat "iets anders" nogal eens het ei van Columbus is om de patiënt van zijn klachten af te helpen.

Praktijkervaring is eveneens, maar slechts een andere vorm van wetenschappelijk bewijs. Een waarlijk wetenschappelijke benadering zou, naast de traditionele aanpak, dan ook de ervaringen van genezing onderzoeken en proberen hieruit een theoretisch model te ontwikkelen. Helaas is de medische beroepsgroep hier niet toe bereid en blijft ze vasthouden aan criteria die, naar mijn mening, achterhaald zijn. Maar nog belangrijker vind ik dat zo'n houding niet in het belang van onze gezondheid is.

beperkt gezichtsveld
De ijver om het leven wetenschappelijk te benaderen en in kaart te brengen maakt blind voor het leven zelf. Het leven is namelijk veel groter en grootser dan wetenschap, dat slechts een functie is van het menselijk verstand. Het verstand kan niet uit de voeten met "ervaring", omdat (persoonlijke) ervaring een meer omvattender bewustzijn is waarbij gevoel en gewaarwording, en vaak ook diepere bewustzijnslagen, betrokken zijn. Praktijk-ervaring is nog complexer door het geïntegreerde karakter van persoonlijk bewustzijn en omgevingsfactoren.

Patiënten genezen door een samenspel van vele factoren. Hier heeft het verstand, en dus de wetenschap, enorm veel moeite mee. Als we het leven in een wetenschappelijk kader willen uittekenen, moeten we het zo in elkaar persen en proppen dat het niet meer lijkt op wat het was. Zo werkt het ook met geneeskunde. Als we het uitsluitend als wetenschap willen uitoefenen dan moeten we de patiënt opdelen in stukjes, ze uit elkaar halen, niet relevante delen verwijderen totdat hij in het reguliere plaatje past. Inmiddels is de patiënt als mens misvormd.

wie geneest heeft gelijk
Het genezen van mensen blijft een kunst. De arts die deze kunst verstaat zal de patiënt de ruimte geven om te zijn wie hij is, met alles erop en eraan. De arts die deze kunst verstaat zal juist de hele patiënt willen leren kennen om de passende behandeling uit te vinden. In de grote verscheidenheid van patiënten zal de één baat hebben bij een reguliere behandeling en de ander zal juist een alternatieve behandeling nodig hebben. De integratie van wetenschap en geneeskunst in de gezondheidszorg biedt een belangrijke meerwaarde en houdt de geneeskunde op een kwalitatief hoog niveau. Maar het allerbelangrijkste is de betekenis voor patiënten. Hier moet meer prioriteit aan gegeven worden en ook moeten kwaliteitscriteria hieraan worden gekoppeld. Want niet wie het beste verhaal heeft, maar wie geneest heeft gelijk.

klassenjustitie in de gezondheidszorg
Ieder lid van onze samenleving heeft recht op het hele beschikbare arsenaal van geneeskunde. En de toegang tot de geneeskundige zorg moet laagdrempelig zijn. Een intern conflict van de medische beroepsvereniging zou niet vertaald moeten kunnen worden in politieke maatregelen die ertoe leiden dat een deel van de artsen meer BTW moeten afdragen dan hun collega's omdat ze een PLUS-pakket bieden. In het Lente-akkoord worden CAM-artsen duurder dan reguliere artsen en dat kan ertoe leiden dat vooral de welgestelden zich een (huis)arts kunnen veroorloven die alternatieve geneeswijzen in zijn pakket heeft. Hiermee voert de regering een soort klassenjustitie in binnen de gezondheidszorg.

petitie
Er is dus een petitie gestart om deze ongelukkige en onrechtvaardige maatregel teniet te doen. Op de website kan je ook lezen dat de verwachte inkomsten hieruit nihil zullen zijn. Het financiële effect en de nadelige sociale gevolgen zijn dan ook niet in verhouding. Alternatieve geneeswijzen vallen niet onder de luxe-artikelen, maar zijn een waardevolle aanvulling in de gezondheidszorg en bovendien een noodzakelijke invulling bij tekortkomingen van de reguliere geneeskunde.

links:
- een positionpaper over CAM-artsen
- een voordracht over CAM-artsen

12 october 2012

  ACTUELE ZAKEN

hoofdcat actueel 120

 

 

 

 

vrije artsenkeuze
CAM-artsen
huisarts vs RIVM

Ga naar boven
JSN Boot template designed by JoomlaShine.com