Multithumb found errors on this page:

Could not create image: /home/deb18457/domains/inspirell.nl/public_html/adfo/cache/multithumb_thumbs/b_0_0_0_00_images_adfo_verlichting_spaarlamp-100px.png. Check if you have write permissions in /home/deb18457/domains/inspirell.nl/public_html/adfo/cache/multihumb_thumbs/

spaarlamp geelSpaarlampen vormen tenminste 3 duidelijke risico's voor onze gezondheid. Door hun stralingsniveaus vormen ze electromagnetische velden, ze bevatten kwik en geven UV-straling af. Daarnaast zijn er nog kleinere euvels zoals effecten van flikkerend licht, toxische vlamvertragers en het hoge gehalte aan blauw licht.

 

electromagnetische velden
Een gloeilamp produceert licht uit elektriciteit door een gloeidraad van wolfram dmv een electrische stroom te verhitten tot een zeer hoge temperatuur. De spaarlamp is een compacte fluorescerende lamp (CFL) en verspreidt veel electromagnetische straling. Het stralingsniveau is zeer hoog in de buurt van de lamp, in ieder geval tot 1 meter afstand. Daarom is het advies de spaarlamp niet te gebruiken als leeslamp en bureaulamp. Producenten houden zich weliswaar aan de internationale normen, maar deze worden door een brede kring van deskundigen bekritiseerd: ze zijn niet streng genoeg.
De electromagnetische straling verspreidt zich bovendien via de electrische bedrading door het hele huis en zorgt hiermee voor zg. "vuile electriciteit". Onderzoekers hebben ontdekt dat dit de kans op kanker verhoogt. De transformatoren van laag voltage halogeenlampen (12 V) hebben hier ook last van. De normale halogeenlampen met gemiddelde voltage (220 V) doen dit niet.

kwik
Het kwikgehalte in de spaarlamp zou erg laag zijn volgens de officiële lezing: ± 500 microgram. Ons lichaam kan echter slechts enkele microgrammen verdragen zonder in problemen te komen. Directe blootstelling aan kwik gebeurt pas als een spaarlamp breekt. Er moeten dan uitgebreide maatregelen getroffen worden. Maar zelfs als je dat doet, dan tonen metingen aan dat het kwikgehalte in de lucht dan flink boven aanvaardbare grenzen uitkomt.
Omdat kwik opgenomen wordt door textiel (tapijt, gordijnen, bekleding van meubilair) blijft het kwikgehalte hoog gedurende langere tijd. Kwikdamp is zwaarder dan lucht, dus het zakt naar beneden. Het komt op de grond waar het lang in hoge concentraties blijft hangen. Geen gezonde omgeving voor kleine kinderen en huisdieren.

Milieuorganisaties en officiële instanties beweren dat spaarlampen uiteindelijk zullen leiden tot minder kwik in het milieu. Hun argument is dat bij de productie van electriciteit in steenkoolcentrales ook kwik vrijkomt. Door de energiebesparing en verminderd electriciteitsverbruik bij spaarlampen zal er uiteindelijk een verminderde uitstoot van kwik komen.
Volgens verschillende experts echter klopt deze redenering niet. Een lager verbruik van electriciteit zorgt niet per definitie voor een vermindering van steenkoolverbranding. Omdat steenkool goedkoop is blijft de industrie gewoon doorgaan met electriciteit afnemen van steenkoolcentrales, die dus gewoon door blijven produceren. Bovendien blijft de kwikvervuiling in de omgeving van de steenkolencentrale. Als iedereen spaarlampen in huis heeft, komt kwikvervuiling overal.

UV-straling
Spaarlampen geven UV-straling af. Het is algemeen bekend dat UV-straling de kans op huidkanker verhoogt. Verschillende medische studies hebben dit ook aangetoond. Hiernaast blijk dat mensen met huidaandoeningen en lichtgevoeligheid ernstige klachten krijgen van spaarlampen, maar ook mensen zonder huidziekte kunnen huidproblemen oplopen.
Een extra mantel om de spaarlamp kan de afgifte van UV-straling een stuk minder maken, maar veel mensen weten dit niet èn ze zijn een stuk duurder.

nog een drietal problemen
Er is nog een handvol andere problemen vastgesteld bij het gebruik van de spaarlamp.
•   Flikkerend licht (bij spaarlampen van slechte kwaliteit) wordt als hinderlijk ervaren en kan leiden tot hoofdpijn, vermoeide ogen, concentratieproblemen, toevallen bij epileptici en verergering van duizeligheid bij Menièrepatiënten.
•   Vlamvertragers zijn toxische stoffen die in de spaarlamp zitten. Ze stapelen in ons lichaam en lijken stoornissen te veroorzaken in de hormoonhuishouding, de geslachtsorganen, lever en schildklier. Ook kunnen ze aanleiding geven tot neurologische problemen en kanker.
Sommige spaarlampen hebben aan de buitenkant een coating van titaniumdioxide. Deze bevat nanodeeltjes waarvan we nauwelijks weten welke effecten hiervan uitgaan. Er zijn aanwijzingen dat ze aanleiding kunnen geven tot ontstekingen in weefsels en organen en stoornissen in het hart en vaatstelsel.
•   De grote hoeveelheid blauw licht in de spaarlamp leidt tot verminderde melatonineproductie in ons lichaam met als gevolg: slaapstoornissen, hart- en vaatstoornissen en kanker.

slotwoord
Er zitten nogal wat schaduwkanten aan het nieuwe licht. Zoals met veel nieuwe technologie is er veel onbekend en moet de tijd uitwijzen wat deze moderne middelen met onze gezondheid doen. Toch is het wenselijk dat tijdens de ontwikkeling en productie van nieuwe technologieën de gezondheidseffecten beter bekeken en serieus genomen worden. Want ook hier zie je, net als bij de draadloze technologie (wifi, gsm, umts) een over elkaar heen buitelen van deskundigen. Het valt mij op dat de positieve argumenten vanuit industrie, milieulobby en overheid zwak onderbouwd zijn. Ze baseren zich vooral op theorieën en laboratoriumonderzoek. De tegenargumenten komen vaak juist de hoek van de praktijk (gezondheidszorg en onderzoeksinstituten). Ik begrijp best dat er bij industrie en overheid het grote geld een grote rol speelt, maar ik heb ook de indruk dat mensenlevens niet voldoende op waarde geschat worden.

De Factsheet "Fluorescent Light and Health" is een samenvatting van het rapport Mapping Knowledge on Low Energy Lamps and Health. Dit kan je hier downloaden.

januari 2010

Ga naar boven
JSN Boot template designed by JoomlaShine.com